Thuật tu tâm dưỡng tính

Điều đó còn được khái quát là đạt tới trạng thái tinh thần “thanh tịnh vô vi”, coi cứu nhân độ thế là trách nhiệm của mình, làm cho chúng sinh đang đắm chìm trong bể khổ, tàn hại lẫn nhau được giải thoát, vươn tới ngưỡng cao siêu nhất, thần thánh nhất, đẹp đẽ nhất, trong sạch nhất đó là “bác ái”.
Trong Đạo giáo hết sức chú ý lấy lý luận dẫn đường cho hành động tu hành. Các tác phẩm lý luận quan trọng của Đạo giáo bàn về thuật luyện tâm tu tính có: “Lão tử”, “Trang từ” “Thái bình kinh”, “Linh bảo kinh”, “Thượng thanh kinh”, “Tam hoàng kinh”, “Ngọc hoàng kinh” “Thanh tịnh kinh”, “Chu dịch tham đồng khiết”, “Chân cáo” “Hoàng đình kinh” “ m phù kinh” “Thái thượng cảm ứng biên”, về mặt lý luận, các tác phẩm này đóng vai trò dẫn đường, định hướng cho quá trình tu tâm dưỡng tính, nhằm đạt tới sự “thanh tịnh vô vi”, tự siêu thoát và làm trong sạch bản thân mình.
Tinh tuý trong lý luận và hành động của thuật tu tâm dưỡng tính của Đạo giáo là ở chỗ “khuyến thiện” và “hành thiện”. Trong hệ thống lý luận gồm các “khuyến thiện thư’’ của Đạo giáo yêu cầu đầu tiên đối với mọi người là “hành thiện lập công”, việc “tu dưỡng đạo đức” để đạt tới mục tiêu tu luyện tâm tính. Phương pháp quan trọng của tu luyện là “làm nhiều việc thiện”. Có tích thiện lập công quả thì mới đạt tới kết quả “Nhân giai kính chi, thiên đạo hưu chi, phúc lộc tùy chi, chúng tà viễn chi, thần linh vệ chi, sở tác tất thành, thần tiên khả dực”, nghĩa là được người đời kính tụng; được trời che chở, được hưởng phúc lộc, mà tà ma lẩn tránh, thần kinh bảo vệ, những điều mong muốn đều làm được, được thần tiên trợ giúp. Quan điểm thứ hai là, Đạo giáo cho rằng những vấn đề lớn trong cuộc sống của con người như vận mạng Giàu nghèo, phúc họa có thể thông qua sự linh ứng của “thần” trước hành động đạo đức của con người đó mà các vấn đề của người đó được giải quyết. Trên thực tế, những điều này chính là bằng những cách khác nhau để yêu cầu con người ta tuân theo đạo đức xã hội, làm nhiều việc thiện để tích đức, để đạt tới mục đích cuộc sống “ở hiền gặp lành”.
Một khác biệt trong thuật tu luyện tâm tính của Đạo giáo so với các tôn giáo khác là: Đạo giáo không chỉ chủ trương yêu cầu con người phải “cấm dục”. Con người với tư cách là một loại động vật bậc cao, tất nhiên luôn tồn tại một số ham muốn mang tính bản năng của động vật, muốn ăn, tình dục, ham tiền của, những điều này không có gì đáng phê phán.